Stepien - Wstep do filozofii, Historia filozofii

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
//-->Antoni B. StępieńWSTĘP DO FILOZOFIIWydanie czwarterozszerzoneLublinTowarzystwo NaukoweKatolickiego Uniwersytetu LubelskiegoPRZEDMOWAPo „wstępy do filozofii" moŜna sięgać z róŜnych powodów. I bywają rozmaitekoncepcje wstępu, wprowadzenia do jakiejś nauki (zwanego teŜ niekiedy z greckapropedeutyką lub elementami). Zasadniczym celem tej publikacji nie jestwyłoŜenie i rozwijanie określonej doktryny filozoficznej, lecz poinformowanieCzytelnika - zwłaszcza tego, który zamierza w sposób systematyczny i pogłębionystudiować nauki filozoficzne i parafilozoficzne - o głównych działach, istotnychrysach, waŜniejszych problemach i kierunkach filozofii. Być moŜe, odegra ona rolęprzewodnika dla kandydatów na uniwersyteckie studia w zakresie filozofii, dlasamouków podejmujących samodzielną pracę nad przyswajaniem sobie tejdziedziny wiedzy.To, co niniejsza ksiąŜka prezentuje, nie jest oczywiście niczym więcej, jak tylkokrokiem w kierunku doskonałego wstępu do filozofii. Doskonałego tzn. takiego,który by jasno, zrozumiale, a zarazemściślei dokładnie, bez zbytecznychuproszczeń i skrótów, wszechstronnie, z równomiernym uwzględnieniemproblematyki (zgodnie z jej merytoryczną wagą) i róŜnych - przynajmniejzasadniczych - stanowisk i szkół filozoficznych, informował o filozofii i jejdziałach. Ze względu na róŜne - nie zawsze od autora zaleŜne - okolicznościniestety nie udało się osiągnąć tej równomierności i wszechstronności... NaleŜa-łoby - w szczególności - rozszerzyć rozdział o współczesnych kierunkach filo-zoficznych (rozdział ten zbyt wybiórczo traktuje swój temat i przez skrótowość jestmoŜe miejscami mało informatywny), rozwinąć zagadnienie metod filozoficznych.Celowe byłoby równieŜ rozbudowanie obu dodatków oraz uzupełnienie ksiąŜki oodpowiedni słownik (słownik taki - w zakresie problematyki związanej z teoriąbytu - zawierałoWprowadzenie do metafizykipióra autora).Pisząc tekst tegoWstępu do filozofii,korzystałem ze sformułowań występu-jących w moich wcześniejszych publikacjach, a zwłaszcza z fragmentówWpro-wadzenia do metafizyki.Składam specjalne podziękowanie Ks. Profesorowi Stanisławowi Kamińskie-mu, który zechciał napisać Dodatek I, zawierającyElementy logiki formalnej.5Ich znajomość przyda się kandydatom na studia filozoficzne, przystępującym doegzaminu wstępnego na Wydział Filozofii Chrześcijańskiej KatolickiegoUniwersytetu Lubelskiego. Dziękuję teŜ ks. S. Kamińskiemu i s. Z. J. Zdybickiejza podjęcie trudu dokładnej lektury i ocenyWstępu.Mam nadzieję, iŜ rzeczowa krytyka Czytelników przyczyni się do udoskona-leniaWstępu do filozofii.Przeto o nią bardzo proszę.Lublinsierpień - październik 1974luty - maj 1975AUTORPRZEDMOWA DODRUGIEGO WYDANIAPo dziesięciu latach proponuję drugie wydanieWstępu do filozofii.Utrzymanow nim ilość rozdziałów i sposób przedstawiania poruszanych spraw, sposóbwymagający od Czytelnika trudu skupionej, nie pośpiesznej lektury. Dodano 4nowe paragrafy (w obecnej numeracji: 5, 21, 23, 37), poszerzono nieco § 29.Dodano nowe „akapity" i wiele przypisów. Nie zdecydowano się na zasadniczązmianę struktury ostatniego rozdziału, poprzestając na uzupełnieniu go licznymiinformacjami o filozofii współczesnej. Nadal jednak rozdział ten traktuje swójtemat zbyt wybiórczo, w pewnych sprawach nader skrótowo i w swej postaci niezadowala autora ksiąŜki. Poszerzono i zaktualizowano bibliografię. Rozszerzeniuuległy równieŜElementy logiki formalnejS. Kamińskiego według wskazówekprzekazanych przedśmierciąAutora dr Annie Buczek.MoŜe warto wyraźnie zaznaczyć, iŜ prezentowana ksiąŜka zawiera partie„metaprzedmiotowe" i partie „przedmiotowe". Rozdziały I, II i VIII - przynajmniejw zamiarze autora - dostarczają informacji niejako pozasystemowych, jakbyencyklopedycznych. Nachylenie autorskie sprowadza się do tego,Ŝebardziejzwraca się uwagę na koncepcje i stanowiska tomizmu, fenomenologii (w wersji R.Ingardena) i materializmu dialektycznego. Natomiast w pozostałych rozdziałachautor nie tylko omawia stan zagadnienia (często jedynie w zarysie, w głównychzrębach), lecz równieŜ proponuje pewne rozwiązania, zajmuje określonestanowisko; stanowisko to na ogół moŜna scharakteryzować jako tomizm -niekiedy jest to tomizm egzystencjalny, niekiedy fenomenologizujący. Wydaje się,iŜ udało się nie pomieszać przedstawiania omawianych zagadnień i stanowisk z ichinterpretacją i oceną.Ze względu na porządek merytoryczny nowy paragraf o metodach w filozofiiumieszczono w rozdziale I. Z uwagi jednak na trudność tematyki w nim poru-szonej proponowałbym - zwłaszcza Czytelnikowi mniej obytemu w filozofii imetodologii nauk - lekturę tego paragrafu później, szczególnie po zapoznaniu się zpewnymi fragmentami rozdziałuIII.7Niestety w dysponowanym terminie nie udało się sporządzić odpowiedniegosłownika, który miał być obszerniejszy od zamieszczonego weWprowadzeniu dometafizyki.Pierwsze wydanieWstępu do filozofiimiało następujące recenzje: „StudiaPhilosophiae Christianae", 1977, 2 (B. Bakies), „Zeszyty Naukowe KUL" 20(1977), 2 (ks. J. Herbut), „śycie i Myśl", 1977, 4 (T.śeleźnik),„RuchFilozoficzny", 1982/83, 1-2 (J. S. Włodowski).Lublin, maj 1985AUTOR [ Pobierz całość w formacie PDF ]