Strategia bezpieczeństwa 2007, Bezpieczeństwo narodowe, BN

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
STRATEGIA BEZPIECZE
İ
STWA NARODOWEGO
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa 2007
Wstħp ............................................................................................................................ 3
1.
Interesy narodowe i cele strategiczne Rzeczypospolitej Polskiej w dziedzinie
bezpieczeıstwa.......................................................................................................... 4
1.1. Interesy narodowe............................................................................................... 4
1.2. Cele strategiczne ................................................................................................ 5
2.
Uwarunkowania bezpieczeıstwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej ................. 6
2.1. Szanse dla bezpieczeıstwa ................................................................................ 7
2.2. Wyzwania i zagroŇenia bezpieczeıstwa ............................................................. 8
3. Koncepcja bezpieczeıstwa narodowego. Cele i zadania sektorowe....................... 10
3.1. Bezpieczeıstwo zewnħtrzne ............................................................................. 10
3.2. Bezpieczeıstwo militarne.................................................................................. 14
3.3. Bezpieczeıstwo wewnħtrzne ............................................................................ 15
3.4. Bezpieczeıstwo obywatelskie........................................................................... 16
3.5. Bezpieczeıstwo społeczne ............................................................................... 16
3.6. Bezpieczeıstwo ekonomiczne .......................................................................... 17
3.7. Bezpieczeıstwo ekologiczne ............................................................................ 19
3.8. Bezpieczeıstwo informacyjne i telekomunikacyjne........................................... 20
4. System Bezpieczeıstwa Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej ........................... 21
4.1. Strategiczne kierunki transformacji systemu bezpieczeıstwa narodowego ...... 21
4.2. Podsystem kierowania bezpieczeıstwem narodowym ..................................... 22
4.3. Podsystemy wykonawcze ................................................................................. 23
Zakoıczenie ................................................................................................................ 36
2
Wst
ħ
p
1. W pierwszej dekadzie nowego stulecia Rzeczpospolita Polska jest krajem
bezpiecznym.
Zawdziħcza to głħbokim przemianom geopolitycznym, które dokonały
siħ w Europie w koıcu dwudziestego wieku. Polacy w sposób szczególny przyczynili
siħ do ich zainicjowania. Ruch „SolidarnoĻci", odwołujĢcy siħ do wartoĻci
chrzeĻcijaıskich, które ukształtowały cywilizacjħ europejskĢ oraz idei suwerennoĻci
narodów i niepodległoĻci paıstw, odmienił Europħ. W wyniku rozpadu bloku paıstw
komunistycznych, przekreĻlony został jej sztuczny podział na czħĻę wolnĢ
i zniewolonĢ. PrzystĢpienie Polski do Unii Europejskiej w 2004 r. spowodowało
korzystnĢ zmianħ miħdzynarodowych uwarunkowaı jej bezpieczeıstwa. Polska stała
siħ podmiotem współkształtujĢcym proces integracji europejskiej.
2. Polska dobrze wykorzystała tħ najlepszĢ od dziesiħcioleci miħdzynarodowĢ
koniunkturħ. Wraz z innymi paıstwami Europy ĺrodkowej przystĢpiła do Organizacji
Traktatu Północnoatlantyckiego i Unii Europejskiej, stajĢc siħ czħĻciĢ zachodniej
wspólnoty wolnych narodów. Zdołała zagwarantowaę sobie nienaruszalnoĻę granic
i integralnoĻę terytorium, a Polacy odzyskali moŇliwoĻę stanowienia o swoim bycie
oraz uzyskali szanse cywilizacyjnego rozwoju i pełnego uczestnictwa w europejskiej
i globalnej społecznoĻci miħdzynarodowej.
3. W Ňyciu narodów, podobnie jak w Ňyciu jednostek, nic nie jest dane raz na
zawsze. PorzĢdek miħdzynarodowy nie jest zastygłĢ, niewzruszalnĢ formĢ. Rozwój
sytuacji miħdzynarodowej, choę współczeĻnie korzystny, niesie ze sobĢ nowe
wyzwania. Trzeba je umieę trafnie odczytywaę i skutecznie stawiaę im czoła. Ich
zmiennoĻę i dynamika zmusza paıstwa i narody do stałego wysiłku. Podstawowym
zadaniem i głównĢ troskĢ kaŇdego paıstwa i jego obywateli jest zapewnienie sobie
bezpieczeıstwa w warunkach zrównowaŇonego rozwoju.
4. Prezentowany dokument jest wyrazem nowego podejĻcia do sprawy
bezpieczeıstwa narodowego. OkreĻla on interesy narodowe i formułuje cele
strategiczne w zgodzie z aktem rangi najwyŇszej, jakim jest Konstytucja RP. Jest
wyrazem troski konstytucyjnych organów paıstwa o zapewnienie Polsce i Polakom
bezpieczeıstwa i jednoczeĻnie okreĻla formy narodowego wysiłku w tej dziedzinie.
Urzeczywistnienie zawartych w nim kierunków działaı jest obowiĢzkiem władz
Rzeczypospolitej Polskiej i całego społeczeıstwa. Taki wysiłek zapewni Polsce
bezpieczeıstwo dzisiaj i w przyszłoĻci oraz pozycjħ na arenie miħdzynarodowej na
miarħ jej aspiracji.
5. Strategia Bezpieczeıstwa Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej,
skorelowana ze strategiami sojuszniczymi - KoncepcjĢ StrategicznĢ NATO
i EuropejskĢ StrategiĢ Bezpieczeıstwa - stanowi podstawħ do opracowania
wykonawczych dyrektyw strategicznych, a w szczególnoĻci Polityczno-Strategicznej
Dyrektywy Obronnej RP, strategii poszczególnych dziedzin bezpieczeıstwa
narodowego, strategicznych planów reagowania obronnego i zarzĢdzania
kryzysowego oraz wieloletnich programów transformacji systemu bezpieczeıstwa
paıstwa, w tym programów pozamilitarnych przygotowaı obronnych i programów
rozwoju sił zbrojnych.
3
1. Interesy narodowe i cele strategiczne Rzeczypospolitej Polskiej
w dziedzinie bezpiecze
ı
stwa
6. Polska jest suwerennym i demokratycznym paıstwem w Europie ĺrodkowej
o znaczĢcym potencjale demograficznym, politycznym, wojskowym i ekonomicznym.
Pragnie realizowaę swoje interesy narodowe i aspiracje obywateli do bezpiecznego
i godnego Ňycia w pokojowym i ustabilizowanym otoczeniu. Tworzy warunki dla
osiĢgania dobrobytu przez swoich obywateli przy poszanowaniu prawa
i demokratycznych wartoĻci. Zarazem chce wnieĻę wkład do utrwalenia wspólnych
wartoĻci i rozwoju mechanizmów współpracy w ramach Unii Europejskiej,
w przestrzeni euroatlantyckiej i w skali globalnej, celem zagwarantowania trwałego
bezpieczeıstwa Ļwiatowego.
7. DziĻ Polska działa w złoŇonym i rozbudowanym Ļrodowisku
miħdzynarodowym. Jako paıstwo członkowskie silnych politycznie, militarnie
i gospodarczo organizacji Sojuszu Północnoatlantyckiego i Unii Europejskiej – staje
siħ coraz bardziej liczĢcym siħ uczestnikiem współpracy miħdzynarodowej.
Członkostwo w NATO i UE oraz sojusz ze Stanami Zjednoczonymi zapewniły Polsce
wysoki poziom bezpieczeıstwa i stały siħ jednym z podstawowych gwarantów jej
rozwoju wewnħtrznego i pozycji miħdzynarodowej.
8. Rzeczpospolita Polska, bħdĢc paıstwem granicznym NATO i UE, zajmuje
waŇne miejsce w europejskim Ļrodowisku bezpieczeıstwa, a jej terytorium stanowi
obszar o istotnym znaczeniu strategicznym.
9. Członkostwo Rzeczypospolitej Polskiej w UE spowodowało poszerzenie
i ewolucjħ pojħcia interesu narodowego oraz potrzebħ umocnienia toŇsamoĻci
narodowej i europejskiej Polski i jej obywateli w zjednoczonej Europie. Celowi temu
słuŇyę majĢ działania ukierunkowane na wzrost identyfikacji obywateli z paıstwem
oraz rozwój wszechstronnej i równoprawnej integracji, opartej na poszanowaniu
wspólnych wartoĻci demokratycznych i społecznych.
1.1. Interesy narodowe
10. Podstawowe interesy narodowe sĢ niezmienne i oparte na całoĻciowej
koncepcji bezpieczeıstwa paıstwa, uwzglħdniajĢcej aspekty polityczno-militarne,
ekonomiczne, społeczne i ekologiczne. Interesy narodowe wynikajĢ
z fundamentalnych i niezmiennych wartoĻci Polski, a ich realizacja stanowi dla
paıstwa i jego mieszkaıców potrzebħ nadrzħdnĢ. Zgodnie z KonstytucjĢ RP naleŇĢ
do nich: zapewnienie niepodległoĻci, nienaruszalnoĻci terytorialnej, wolnoĻci,
bezpieczeıstwa, poszanowania praw człowieka i obywatela, a takŇe zachowanie
dziedzictwa narodowego oraz ochrona Ļrodowiska naturalnego w warunkach
zrównowaŇonego rozwoju.
11. Interesy narodowe moŇna podzielię na trzy grupy: Ňywotne, waŇne oraz inne
istotne. ņywotne interesy narodowe Rzeczypospolitej Polskiej wiĢŇĢ siħ
z zapewnieniem przetrwania paıstwa i jego obywateli. ObejmujĢ potrzebħ
zachowania niepodległoĻci i suwerennoĻci paıstwa, jego integralnoĻci terytorialnej
i nienaruszalnoĻci granic; zapewnienia bezpieczeıstwa obywateli, praw człowieka
i podstawowych wolnoĻci, a takŇe umacniania demokratycznego porzĢdku
politycznego. Ich realizacja to bezwzglħdny priorytet polskiej polityki bezpieczeıstwa.
4
12. Do waŇnych interesów narodowych Polski naleŇy zagwarantowanie trwałego
i zrównowaŇonego rozwoju cywilizacyjnego oraz gospodarczego kraju, stworzenie
warunków do wzrostu dobrobytu społeczeıstwa, do rozwoju nauki i techniki oraz do
naleŇytej ochrony dziedzictwa narodowego i toŇsamoĻci narodowej, a takŇe
Ļrodowiska naturalnego.
13. Inne istotne interesy narodowe Polski sĢ zwiĢzane z dĢŇeniem do
zapewnienia silnej pozycji miħdzynarodowej paıstwa oraz moŇliwoĻci skutecznego
promowania polskich interesów na arenie miħdzynarodowej. Do istotnych interesów
naleŇy równieŇ umacnianie zdolnoĻci działania i skutecznoĻci najwaŇniejszych
instytucji miħdzynarodowych, w których Polska uczestniczy, jak równieŇ rozwój
stosunków miħdzynarodowych opartych na poszanowaniu prawa oraz efektywnej
współpracy wielostronnej zgodnie z celami i zasadami okreĻlonymi w Karcie
Narodów Zjednoczonych.
14. Realizacja interesów narodowych oraz wynikajĢcych z nich celów odbywa siħ
w ramach działaı wewnħtrznych paıstwa oraz w jego relacjach z otoczeniem
zewnħtrznym. ZdolnoĻę Polski do skutecznego działania na zewnĢtrz jest
uwarunkowana jakoĻciĢ wewnħtrznego ładu politycznego, gospodarczego
i społecznego.
1.2. Cele strategiczne
15. Cele strategiczne wynikajĢ z interesów bezpieczeıstwa i rozwoju
Rzeczypospolitej Polskiej, bħdĢcej członkiem NATO i Unii Europejskiej, a takŇe
z rosnĢcych współzaleŇnoĻci miħdzy paıstwami i gospodarkami, jak równieŇ coraz
intensywniejszymi kontaktami miħdzy jednostkami i społeczeıstwami.
16. Nadrzħdnym celem strategicznym Rzeczypospolitej Polskiej jest zapewnienie
korzystnych i bezpiecznych warunków realizacji interesów narodowych poprzez
eliminacjħ zewnħtrznych i wewnħtrznych zagroŇeı, redukowanie ryzyka oraz
odpowiednie oszacowanie podejmowanych wyzwaı i umiejħtne wykorzystywanie
pojawiajĢcych siħ szans. Za główne cele strategiczne naleŇy uznaę:
-
zapewnienie niepodległoĻci i nienaruszalnoĻci terytorialnej Rzeczypospolitej
Polskiej oraz suwerennoĻci w decydowaniu o wewnħtrznych sprawach Ňycia
narodu, jego organizacji oraz ustroju paıstwa;
-
stworzenie warunków rozwoju cywilizacyjnego i gospodarczego, decydujĢcych
o moŇliwoĻciach działania narodu i paıstwa;
-
zapewnienie moŇliwoĻci korzystania przez obywateli z konstytucyjnych wolnoĻci,
praw człowieka i obywatela oraz stworzenie bezpiecznych warunków do
godziwego Ňycia obywateli i rozwoju całego narodu, w wymiarze materialnym
i duchowym;
-
zapewnienie moŇliwoĻci aktywnego kształtowania stosunków w otoczeniu
miħdzynarodowym i zdolnoĻci skutecznego działania poprzez obronħ interesów
narodowych i promowanie wizerunku wiarygodnego uczestnika stosunków
miħdzynarodowych, a takŇe realizacji zobowiĢzaı sojuszniczych, stanowiĢcych
o wiarygodnoĻci Polski;
-
zapewnienie bezpieczeıstwa, ochrony i opieki nad obywatelami polskimi
przebywajĢcymi poza granicami kraju;
5
[ Pobierz całość w formacie PDF ]