Strona bierna, Gramatyka

[ Pobierz całość w formacie PDF ]
Strona bierna
XII
66
Strona bierna
Porównajmy zdania:
We
built
this house in 1976.
Zbudowaliœmy ten dom w 1976 r.
Strona czynna
L
Strona bierna
L
This house
was built
in 1976.
Ten dom zosta³ zbudowany w 1976.
Oto inne przyk³ady zdañ w stronie biernej:
Dinner
is served
between 5 and 7 o’clock.
Obiad jest serwowany pomiêdzy 17:00 a 19:00.
My camera
was made
in Japan.
Mój aparat zosta³ wyprodukowany w Japonii.
All the tickets
have been sold
.
Wszystkie bilety zosta³y wyprzedane.
The new swimming pool
will be opened
Nowy basen zostanie oddany do u¿ytku
in June.
w czerwcu.
Forma
Zdania w stronie biernej tworzymy wed³ug nastêpuj¹cego schematu:
1
podmiot
czasownik

to be
“+(
not
)
is
Past
Participle
issued
dope³nienie
t³umaczenie
The magazine
every month.
To czasopismo wydawane
jest co miesi¹c.
Odpowiedzi podane
s¹ na koñcu ksi¹¿ki.
Nie widziano nas.
D³ugopis zosta³
wymyœlony przez
Laszlo Biro w 1938.
Dom sprzedano za
ponad 70 tys. dolarów.
Zosta³em zaproszony
przez samego w³aœciciela.
Zanim go kupiliœmy,
ten budynek nie by³
u¿ytkowany.
Zosta³ zabity, zanim
urodzi³a siê jego córka.
Simple
Present
The answers
are
given
at the end of the
book.
Simple
Past
We
The ballpoint
pen
weren

t
was
seen
.
invented
by Laszlo Biro in
1938.
The house
has been
sold
for over
$70,000.
by the owner
himself.
before we bought
it.
Present
Perfect
I

ve been
invited
The building
hadn

t been
used
Past
Perfect
He
had been
killed
before his daughter
was born.
252
Strona bierna
podmiot
czasownik

to be
“+(
not
)
will be
Past
Participle
exported
dope³nienie
t³umaczenie
The goods
to many European
countries.
Towary bêd¹
eksportowane do wielu
pañstw europejskich.
Dzielny pilot zostanie
odznaczony medalem.
Future
Simple
A medal
will be
given
to the brave pilot.
Pytania w stronie biernej tworzymy stosuj¹c szyk przestawny:
1 2 3
He
was seen
.
Widziano go.
2 1 3
Was
he
seen
?
Widziano go?
1 2 3
The house
has been sold
.
Dom zosta³ sprzedany.
2 1 3
How much
has
the house
been sold
for?
Za ile sprzedano dom?
Ze strony czynnej na biern¹
Poni¿ej przedstawiony zosta³ przyk³ad przekszta³ceñ dwóch zdañ ze strony czynnej na biern¹. Zwróæ
uwagê na zmieniaj¹c¹ siê formê czasownika oraz przejœcie dope³nienia zdania w stronie czynnej do
roli podmiotu zdania w stronie biernej.
Czasownik
L
Dope³nienie
L
Strona czynna He wrote this play in 1534.
Strona bierna This play was written in 1534.
Podmiot
„to be“ w takim czasie jak
czasownik w stronie czynnej +
czasownik w formie Past Participle
L
Strona czynna They will open the swimming-pool in June.
Strona bierna The swimming-pool will be opened in June.
Dodatkowe informacje znajdziesz w rozdziale 68, punkt
.
7
3
U¿ycie
Strona bierna jest u¿ywana wówczas, gdy:
z
nie ma znaczenia, kto wykona³ dan¹ czynnoœæ lub mo¿na siê domyœliæ, kto to zrobi³:
These cars
are made
in Germany.
Te samochody produkowane s¹ w Niemczech.
The post
isn

t delivered
on Sundays.
Poczta nie jest roznoszona w niedziele.
253
2
Czasownik
Dope³nienie
L
 W powy¿szych zdaniach chodzi o podkreœlenie, ¿e te samochody
s¹ produkowane
, a poczta
nie
jest roznoszona
bez wskazania kto móg³by te czynnoœci wykonywaæ, poniewa¿ ³atwo jest siê tego
domyœliæ: fabryka samochodów i listonosz.
z
czynnoœæ wykona³ „ktoœ“ lub „coœ“, czyli „wykonawca“ nie jest bli¿ej okreœlony:
strona bierna
My bicycle
has been stolen
.
All the windows
were cleaned
yesterday.
This path
is not used
very
often.
strona czynna
Somebody stole my bicycle.
Somebody cleaned all the
windows yesterday.
People don’t use this path very
often.
t³umaczenie
Ktoœ ukrad³ mi rower.
Ktoœ umy³ wczoraj wszystkie
okna.
Ludzie rzadko korzystaj¹ z tej
œcie¿ki.
W jêzyku polskim strona bierna u¿ywana jest znacznie rzadziej ni¿ w angielskim.
Polacy czêsto u¿ywaj¹ formy bezosobowej (np. ukradziono) tam, gdzie Anglicy u¿yliby strony
biernej (np. zosta³ ukradziony – has been stolen). Niektóre zdania wyra¿ane w jêzyku angielskim
w stronie biernej, w polskim zawsze bêd¹ w stronie czynnej, np.:
I
was born
in 1987.
Urodzi³am siê
w 1987 roku.
She
was killed
in a road accident.
Zginê³a
w wypadku drogowym.
Opened by the Queen
Czasami istnieje jednak potrzeba podania wykonawcy czynnoœci przedstawionej w zdaniu. U¿yjemy
do tego przyimka
by
:
The phone was answered
by a little girl
.
Telefon odebra³a ma³a dziewczynka.
He is liked
by everybody
.
Wszyscy go lubi¹.
The light bulb was invented
by Thomas Eddison
.
¯arówkê wynalaz³
Thomas Eddison.
Dodatkowe informacje na temat strony biernej znajdziesz w rozdziale 68.
-
Æwiczenia
Æwiczenie 146
Wstaw odpowiedni czasownik w puste miejsca.
Police ................................ (1) three men who ....................... (2)
after a home-made bomb ........................ (3) on February 15
th
in
their flat near Luton airport, London. The men, aged 24, 29 and
35 are Italian. All the neighbouring properties ...............................
(4) and people began returning to their homes on Monday night
after the area ................................. (5) safe. No other dangerous
materials ............................ (6). Police ........................ (7) there
were no links between the men and any organisations but they
couldn’t give any further details.
1. have released/
have been released
2. arrested/were arrested
3. found/was found
4. evacuated/were evacuated
5. declared/was declared
6. found/were found
7. said/was said
home-made
– domowej produkcji
to release
– uwolniæ
254
UWAGA!
4
 Æwiczenie 147
Podane zdania zamieñ na stronê biern¹.
Przyk³ad: Somebody painted this house last week.
.............................................................
1. Somebody has discovered oil in this valley. ........................................................................
2. Something ran over Peter’s cat. ............................................................................................
3. Somebody broke into my house at the weekend. ..................................................................
............................................................................................................................................
4. People export different types of exotic fruit from Africa. ........................................................
............................................................................................................................................
5. People will build a motorway here. ......................................................................................
Æwiczenie 148
Podane zdania zamieñ na stronê biern¹ tak, by zaczyna³y siê od podanego wyra¿enia.
1. Has a dog ever chased you? Have you ..............................................................................
2. My father paid my bills. My bills ........................................................................................
3. Shakespeare wrote 'As You Like It'. 'As You Like It' ............................................................
4. Two people saw the crash. The crash ..................................................................................
5. Will the police arrest the man? Will the man ......................................................................
6. Verdi composed this opera. This opera ................................................................................
7. An earthquake destroyed this town in the 19
th
century. This town ..........................................
............................................................................................................................................
8. The milkman brings the milk to my house every morning. The milk ........................................
............................................................................................................................................
9. A French company will produce these watches. These watches ..............................................
............................................................................................................................................
10. The accident held up traffic for half a day. Traffic ................................................................
............................................................................................................................................
Æwiczenie 149
Podane zdania w stronie biernej zamieñ na stronê czynn¹. W niektórych przypadkach w nawiasie
podano osobê wykonuj¹c¹ dan¹ czynnoœæ.
Przyk³ad: The police have been called in. (we)
........................................................
1. Why wasn’t the car locked? (you) ........................................................................................
2. Were you interested by the idea? ........................................................................................
3. She was given a bunch of flowers. (they) ............................................................................
4. This won’t be permitted. (we) ..............................................................................................
5. Who was it painted by? ......................................................................................................
6. The area had been flooded by a violent rainstorm. ..............................................................
............................................................................................................................................
to break
(
broke
,
broken
)
into sb

s house
– w³amaæ siê do czyjegoœ domu
to chase
– goniæ
to hold
(
held
,
held
)
up
– zatrzymaæ
oil
– ropa naftowa
to run
(
ran
,
run
)
sth over
– przejechaæ coœ
255
This house was painted last week.
We called in the police.
67
Konstrukcja have something done
Brian
repaired his car
.
Naprawi³ sam.
Brian
had his car repaired
.
Odda³ do naprawy, zrobi³ to ktoœ za niego.
A oto inne przyk³ady:
Did Flora
dye her hair herself
or
did
Czy Flora sama pofarbowa³a sobie w³osy, czy
she have it dyed
at the hairdresser’s?
zrobi³a to jej fryzjerka?
I didn’t
decorate this room myself
.
Nie odnowi³em sam tego pokoju.
We had it decorated
.
Zamówiliœmy malarzy.
Konstrukcji
have something done
u¿yjemy, gdy chcemy powiedzieæ, ¿e ktoœ wykona³ dla nas jak¹œ
us³ugê: malarz pomalowa³ mieszkanie, mechanik naprawi³ zepsuty samochód, fryzjer obci¹³ nam
w³osy, a firma budowlana postawi³a dom. Inaczej mówi¹c – gdy zatrudniliœmy kogoœ, by coœ dla
nas zrobi³. Tego typu konstrukcji u¿yjemy zawsze, gdy nie wymieniamy osoby, która dla nas tê
us³ugê wykonuje. Porównajmy:
A young dentist
filled my tooth
.
M³oda dentystka zaplombowa³a mi z¹b.
I
had my tooth filled
.
Da³em sobie zaplombowaæ z¹b.
W pierwszym przyk³adzie nacisk po³o¿ony jest na „wykonawcê czynnoœci“ – m³od¹ dentystkê; w takiej
sytuacji u¿ycie konstrukcji
have sth done
nie by³oby zbyt zrêczne: I had my tooth filled by a young
dentist. W drugim stwierdzamy ogólnie, ¿e mia³em plombowany z¹b, nieistotne przez jakiego dentystê.
W konstrukcji
have something done
bardzo wa¿ne jest zachowanie kolejnoœci wyrazów:
I
Why don’t you
We should
I’m
When did she
We must
have
had
have
have
having
have
have
something
my car
your hair
central heating
my flat
the new furniture
the carpets
done
serviced
cut
?
installed
.
painted
delivered
?
cleaned
.
last week.
at the moment.
256
[ Pobierz całość w formacie PDF ]